Willem van Oranje

Werkstukken en spreekbeurten

Een titel van onze koning Willem-Alexander is Prins van Oranje-Nassau. Hoe komt hij aan die naam? Heeft Willem van Oranje daar iets mee te maken?

Stadhouder

Willem van Nassau werd in 1533 in Dillenburg (Duitsland) geboren. Hij erfde op elfjarige leeftijd het prinsdom Orange. Dat is Frans voor oranje. Zo kwam hij aan de naam Prins Willem van Oranje-Nassau. Hij is de voorvader van onze koninklijke familie. Toen hij Prins van Oranje werd, moest hij van koning Karel de Vijfde naar zijn hof in Brussel verhuizen. Daar kreeg hij een katholieke opvoeding. Willem was een slimme jongen, hij kon goed leren, was vrolijk en kon goed praten en onderhandelen. Men denkt dat hij zijn bijnaam Willem de Zwijger kreeg, omdat hij steeds eerst goed nadacht voordat hij iets ging zeggen. Willem van Oranje was een belangrijk man aan het hof en hij kon het goed vinden met de koning. Karel de Vijfde was koning van Spanje en Heer der Nederlanden. Zijn rijk werd steeds groter. Hij benoemde Willem van Oranje tot stadhouder van Holland, Zeeland en Utrecht. Dat betekent dat Willem daar de leiding had. 

Beeldenstorm en Tachtigjarige Oorlog

De volgende koning was de Spaanse Filips de Tweede. Ook hij wilde zijn bezit steeds groter maken. Iedereen in zijn rijk móest katholiek zijn. Maar in de Nederlandse Gewesten (nu Nederland en België) waren er veel protestanten en aanhangers van Luther. Zij wilden hun eigen geloof houden. Dat mocht niet en daarom sloegen zij de beelden van de katholieke heiligen kapot. Dat heet de Beeldenstorm. Ze werden gestraft en vermoord. Dat heet de inquisitie. Willem van Oranje kreeg de opdracht om hier ook aan mee te werken. Maar dat wilde hij niet en hij kwam in opstand tegen koning Filips II. Zo begon de Tachtigjarige Oorlog tegen de Spanjaarden.

Geuzen

Willem van Oranje kreeg hulp van de Geuzen (of Watergeuzen), een ruw piratenvolk. Zij wonnen op 1 april 1572 bij Den Briel van het leger van koning Filips II, dat onder leiding stond van hertog Alva.

Vermoord

Door het verzet van Willem van Oranje tegen de Spaanse koning zijn de Nederlanden na tachtig jaar een onafhankelijke staat geworden. Maar Willem heeft helaas niet de overwinning van de Nederlanden meegemaakt: in 1584 werd hij door Balthasar Gerards in Delft doodgeschoten in opdracht van koning Filips II. Willem van Oranje wordt ook wel de Vader des vaderlands genoemd.